دسته بندی ها
Search - Contacts
مقالات و اخبار
Search - News Feeds
واژه نامه
تگ ها

فیتوفوتودرماتیت یا التهاب پوست در تماس با گیاهان و آفتاب – علایم، درمان، و علل

فیتوفوتودرماتیت، فیتوفتودرماتیت، التهاب پوست، مواد شیمیایی گیاهان، پسورالن، عفونت قارچی، اشعه UV، هیپرپیگمانتاسیون، بیش‎رنگ‎دانگی

فیتوفوتودرماتیت وقتی بروز می‌کند که فرد پس از قرار گرفتن در معرض تماس با مواد شیمیایی گیاهان متعاقباً در معرض نور آفتاب قرار گیرد. علایم به طور معمول پس از تماس مستقیم با گیاه مثل لمس آن ظاهر می‎شوند.

مقالات پوست / درماتولوژی

• جین لئونارد، دکتر سوزان فالک
• ترجمه هامیک رادیان

فیتوفوتودرماتیت (فیتوفتودرماتیت) زمانی بروز می‎کند که برخی مواد شیمیایی گیاهان سبب می‎شود تا پوست به دنبال قرار گرفتن در معرض نور آفتاب دچار التهاب شود.
فیتوفوتودرماتیت نام خود را از ترکیب اصطلاحات "فیتو" به معنی گیاه، "فوتو" به معنی نور، و "درماتیت" به معنی التهاب پوست گرفته است. علایم این بیماری که همچنین زیر عنوان بیماری لایم (که با بیماری لیم تفاوت دارد) شناخته می‎شود شامل التهاب، خارش و تاول است.

مطالب این مقاله:
• علایم
• علل و ریسک فاکتورها
• تشخیص
• گزینه‎های درمانی
• آیا فیتوفوتودرماتیت قابل پیشگیری است؟
• دورنما

علایم
علایم فیتوفوتودرماتیت معمولاً 24 ساعت پس از تماس آغاز می‎شوند و در فاصلۀ 48 تا 72 ساعت به اوج خود می‎رسند. علایم ممکن است خفیف یا شدید باشد و شامل موارد زیر است:
• بروز تاول در نواحی وسیع پوست
• خارش
• سرخی پوست
• التهاب
درد
• حساسیت
• حس سوزش
• لکه‎های کبره بسته پوستی
لکه‎های تاول‎دار پوست معمولاً شکل منظمی ندارند. الگوها نمایانگر سطوحی از پوست هستند که در تماس با مادۀ شیمیایی قرار داشته‎اند. برای مثال، تاول‎های دارای الگوی قطرۀ آب ممکن است نتیجۀ تماس با آب میوه باشند. حالات رگه‌مانند نشانگر آن است که فرد دستش را روی یک گیاه کشیده است.
وقتی علایم اولیه برطرف می‎شوند، که این اتفاق در فاصلۀ 7 تا 14 روز رخ می‎دهد، پوست ممکن است دچار نشانه‌هایی از تیره شدن گردد، که تحت عنوان هیپرپیگمانتسیون یا بیش‌رنگدانگی شناخته می‎شود. این مرحله از فیتوفوتودرماتیت که زیر عنوان رنگدانۀ پساالتهابی شناخته می‎شود ممکن است هفته‎ها و حتی ماه‌ها ادامه داشته باشد.
برخی از مردم که فقط دچار یک واکنش التهابی بسیار خفیف در پی مجاورت با نور آفتاب می‎شوند ممکن است حتی متوجه واکنشی که در پوست آنها رخ داده بوده، نشوند. بیش‎رنگدانگی ممکن است اولین سرنخ در مورد ابتلا فرد به فیتوفوتودرماتیت باشد.
خیس شدن پوست، تعریق، و گرما می‎تواند سبب تشدید علایم اولیه شود، در حالی که نور آفتاب می‎تواند باعث تیره شدن رنگدانۀ پوست شود.

علل و ریسک فاکتورها
فیتوفوتودرماتیت وقتی بروز می‌کند که فرد پس از قرار گرفتن در معرض تماس با مواد شیمیایی گیاهان متعاقباً در معرض نور آفتاب قرار گیرد. علایم به طور معمول پس از تماس مستقیم با گیاه مثل لمس آن ظاهر می‎شوند.
بسیاری از گیاهان و سبزیجات حاوی مواد شیمیایی خاصی هستند که سبب حساسیت به آفتاب می‌شوند. این مواد شیمیایی تحت عنوان فوتوسنتیسایزر یا حساس‎ به نور شناخته می‎شوند. یک مثال در مورد این مواد پسورالن است.
برخی گیاهان معمولی که حاوی پسورالن هستند عبارتند از:
• هویج وحشی یا زردک
• جعفری
• هویج
• کرفس
• انجیر
• مرکبات
• بوش زعفرانی آفریقای جنوبی
• علف چمنزار
همچنین پسورالن ممکن است در برخی مواد زیر یافت شود:
• برخی عطرها
• برخی روغن‎های گیاهی مثل روغن ترنج
پس از تماس با نور UVA پسورالن سبب واکنش‌های فوتوشیمیایی در پوست می‎شود. این پاسخ‎ها سبب صدمه دیدن سلول‎های پوست و مرگ سلولی می‎شود، که به بروز علایم نام برده در بالا منجر می‌گردد.

ریسک فاکتورها
هر کسی فارغ از جنس، سن، و نژاد ممکن است دچار فیتوفوتودرماتیت شود. به هر جهت، برخی عوامل می‎توانند ریسک ابتلا به فیتوفوتودرماتیت را افزایش دهند که شامل موارد زیرند:
• تماس با برخی گیاهان و محصولات دارای پایۀ گیاهی
• استفاده از عطرها و روغن‎های حاوی برخی مواد شیمیایی گیاهی
• هوای آفتابی
داشتن برخی فعالیت‎ها مثل:
• باغبانی
• پخت و پز
• حضور در کمپ
• ماهی‎گیری
• پیاده‎روی
• بازی در فضای باز
برخی مشاغل مثل:
• مزرعه‎داری یا کشاورزی
• باغبانی
• جنگلبانی
• کار در محیط آشپزخانه و پخت و پز
• باربری

تشخیص
دکترها معمولاً تشخیص ابتلا به فیتوفوتودرماتیت را بر مبنای گرفتن شرح حال پزشکی و معاینۀ بالینی فرد انجام می‎دهند. دکتر در مورد فعالیت‎های اخیر، تماس با گیاهان، تماس با نور آفتاب، و علایم فعلی و پیشین پرسش می‎کند. در عین حال پزشک ناحیۀ آسیب دیدۀ پوست را معاینه می‎نماید.
اگر دکتر نسبت به تشخیص خود مطمئن نباشد، یا برای از تشخیص خارج کردن علل احتمالی دیگر، ممکن است انجام برخی تست‎ها مثل بیوپسی پوست یا تست لکۀ پوستی را انجام دهد. موارد خفیف فیتوفوتودرماتیت همیشه نیازمند مراقبت‌های پزشکی نیستند. به هر جهت، اگر علایم شدید یا مداوم باشند، فرد باید حتماً به پزشک مراجعه کند.
این موضوع را باید به خاطر سپرد که اغلب اوقات در مورد فیتوفوتودرماتیت تشخیص خطا انجام می‎شود. این بیماری ممکن است با موارد زیر اشتباه گرفته شود:
• درماتیت اتوپیک
سوختگی با مواد شیمیایی
• سلولیت
عفونت‎های قارچی پوست
• دیگر اشکال درماتیت تماسی
• آفتاب‌سوختگی

گزینه‎های درمانی
اغلب موارد فیتوفوتودرماتیت با حداقل مداخلات درمانی رفع می‎شود. درمان با هدف کاهش درد و کوتاه کردن زمان بروز علایم انجام می‎گیرد. گزینه‎های درمانی فیتوفوتودرماتیت شامل موارد زیر است:
• اجتناب از تماس مجدد - این موضوع مهم است که در راستای اجتناب از تماس مجدد با گیاه مسبب واکنش‎های پوستی اقدام شود. برای بسیاری از افراد همین عمل برای تسکین علایم بیماری کافی است.
• اجتناب از دیگر مواد تحریک کنندۀ پوست - شاید پوشیدن لباس‎های نخی و اجتناب از مصرف مواد شویندۀ قوی، صابون‎های قوی و محصولات مورد استفادۀ شخصی که ممکن است باعث تشدید علایم شوند، مفید باشد.
• کمپرس سرد - کمپرس سرد می‎تواند سبب تسکین ناحیۀ آسیب دیدۀ پوست شود.
کرم‎های موضعی - استفاده از پمادها، لوسیون‎ها و کرم‎های مسکن می‎تواند باعث کاهش تورم و خارش پوست شود.
• کورتیکوستروئیدها - کرم‎های موضعی استروئیدی التهاب و خارش را کاهش می‎دهند.
• داروهای ضد درد غیر نسخه‌ای - داروهای غیر استروئیدی ضد التهابی مثل آسپیرین، و ایبوپروفن می‎توانند به کاهش درد و ورم کمک کنند.
• داروهای نسخه‎ای - دکتر ممکن است داروهای کورتیکوستروئیدی خوراکی یا آنتی‎هیستامین‎ها را برای موارد بروز علایم شدید توصیه کند.
• کاهش قرار گرفتن در معرض نور آفتاب - گذراندن زمان کمتری زیر نور آفتاب، مخصوصاً هنگامی که اشعۀ UV در بالاترین میزان خود قرار دارد، می‎تواند به پیشگیری از تیره‎تر شدن بیش‎رنگدانگی پوست کمک کند. استفاده از ضد آفتاب در هنگامی که خودداری از حضور در آفتاب میسر نیست مفید خواهد بود.
• زمان - هیچ درمانی برای بیش‌رنگدانگی پوست وجود ندارد مگر اینکه بیمار منتظر محو آنها بماند و این مستلزم گذشت زمان است.
موارد شدید فیتوفوتودرماتیت یا مواردی که بیش از 30 درصد سطح پوست را درگیر می‎کنند، ممکن است نیازمند بستری شدن بیمار در بیمارستان و درمان بیمارستانی باشد که شامل درمان کورتیکوستروئیدی و تحویل مایعات از طریق داخل وریدی است.
فوتوشیمی‎درمانی نوعی درمان UV است که برای برخی بیماری‎های پوستی مثل پسوریازیس به کار می‎رود. به هر جهت، استفاده از این درمان برای فیتوفوتودرماتیت توصیه نمی‎شود زیرا درمان مزبور می‎تواند حتی باعث تیره‎رنگ‎تر شدن پوست شود.
همچنین در مورد فیتوفوتودرماتیت باید از سفید کننده‎های پوست اجتناب کرد زیرا مفید بودن این اقدام در مورد بیماری مزبور به اثبات نرسیده است.
در برخی موارد، فیتوفوتودرماتیت می‎تواند به بروز عوارض زیر منجر گردد:
• عفونت باکتریایی و قارچی پوست
واکنش آلرژیک شدید
• برگشت علایم با تماس بعدی
اضطراب

پیشگیری
واکنش التهابی پوست همراه با فیتوفوتودرماتیت از طرق زیر قابل پیشگیری است:
• شناسایی گیاهانی که در پوست آلرژی تولید می‎کنند و خودداری از تماس با آنها
• شستشوی دست‌ها با آب و صابون ساده پس از گذراندن اوقات در فضای بیرون یا تماس با گیاهان. شستشو به دور شدن مواد شیمیایی گیاهان از پوست کمک می‎کند.
• پوشاندن پوست با لباس‎های مناسب در هنگام حضور در فضای بیرون از خانه و مناطق جنگلی و درختزار.
• پوشیدن دستکش در هنگام باغبانی و باغچه‎داری.
• پوشیدن دستکش در هنگام پخت و پز یا برش دادن مرکبات.
• استفاده از ضد آفتاب قبل از قرار گرفتن در معرض نور آفتاب.

دورنما
در صورت مواجهه با موارد زیر به پزشک مراجعه کنید:
• شدید بودن علایم
• برگشت پذیر بودن علایم
• عدم بهبود علایم
• تشدید و وخامت علایم
فیتوفوتودرماتیت معمولاً جدی نیست و به سرعت رفع می‎شود. عوارض در مورد این بیماری شایع نیست. موارد برگشت فیتوفوتودرماتیت عنوانگر این موضوع است که گیاهان مسبب وضعیت شناسایی نشده‎اند.

Source:
Phytophotodermatitis: Symptoms, treatment, and causes
Last reviewed Sat 19 August 2017
By Jayne Leonard
Reviewed by Suzanne Falck, MD, FACP

نظرات (0)

تاکنون هیچ نظری درباره این مطلب ارائه نشده است.

نظر خود را اضافه کنید.

نظر شما پس از بازبینی منتشر می‌شود.
پیوست ها (0 / 3)
Share Your Location
عبارت تصویر زیر را بازنویسی کنید.