دسته بندی ها
Search - Contacts
مقالات و اخبار
Search - News Feeds
واژه نامه
تگ ها

فهرست صفحات

اغلب مردم زمانی ادرار می‎کنند که مثانۀ آنها کاملاً پر شده باشد. اما ادرار محبوس در مثانه می‎تواند غلیظ شده و بوی ناخوشی در آن ایجاد شود. عدم نگهداری ادرار در مثانه باعث کاهش میزان بوی ناخوش آمونیاک در آن و نیز کاهش عفونت خواهد شد.

مقالات کلیه، مجاری ادراری و تناسلی
تغییر اندازه و نوع قلم متن

• لِنا بارهوم، دکتر اِلنا بیگرز
• ترجمه نادر اکبری سراوانی

ادرار معمولاً بوی تندی ندارد. به هر جهت، برخی از اوقات بوی تند آمونیاک پیدا می‎کند. یک توضیح برای وجود این بوی تند کثرت مواد زائد در ادرار است. اما برخی غذاها، کم‎آبی بدن، و انواع عفونت نیز می‎توانند دلیل بروز این وضعیت باشند.
ادرار، مایعات زائد بدن است. ادرار در کلیه تولید می‏‌شود، که سموم را برای خارج شدن از بدن فیلتر می‎کند. ادرار حاوی آب، نمک، اوره، و اسید اوریک است. اوره به شکل تعریق از طریق بدن دفع می‎شود در حالی که اسید اوریک نتیجۀ متابولیسم بدن است.
تغییرات بو و رنگ ادرار دیدگاهی درونی نسبت به سلامت بدن، رژیم غذایی و گزینه‎های سبک زندگی به دست می‎دهند. این گزینه‎ها ممکن است تقویت کنندۀ بوی آمونیاک باشند اما در این مورد تنها دلیل محتمل محسوب نمی‎شوند.

[مطالب این مقاله:]
• علل
• چه هنگامی به دکتر مراجعه کنیم
• درمان بوی آمونیاک در ادرار
• پیام همراه

علل بوی آمونیاک در ادرار
در اغلب موارد وجود بوی مزبور علامتی هشدار دهنده محسوب نمی‎‎گردد. به هر جهت مواقعی هست که در آن وجود بوی آمونیاک در ادرار نشان دهندۀ وجود مشکلی در سلامت فرد است.

کم‎آبی بدن
کم‎آبی بدن می‎تواند سبب ایجاد بوی آمونیاک در ادرار شود. کم‎آبی هنگامی بروز می‎کند که فرد مایعات کافی نمی‎نوشد یا بر اثر استفراغ یا اسهال دچار از دست دادن مقدار زیادی آب می‎شود. بوی آمونیاک در ادرار به علت بالا رفتن غلظت مواد شیمیایی موجود در ادرار در شرایط کمبود آب ایجاد می‎گردد.
در کنار بوی ناخوش آمونیاک در ادرار دیگر نشانۀ گویا در مورد کم‎آبی بدن ایجاد حباب در ادرار فرد است. و اگر کسی دچار کم‎آبی بدن شده باشد ادرار بیش از آنکه زرد یا طلایی کم‎رنگ باشد به رنگ عسل تیره یا قهوه‏ای درمی‎آید.

عفونت‎های دستگاه ادراری
بر مبنای تحقیق "دانشکده پزشکی دانشگاه واشینگتن" در سنت لوئیز میزوری، عفونت‌های دستگاه ادراری یا UTIs شایع‎ترین عفونت‎های باکتریایی در سطح جهان بوده و سالانه بیش از 150 میلیون نفر به آنها مبتلا می‎شوند.
ارقام تکمیلی مربوط به ایالات متحد آمریکا در این مورد شامل 10.5 میلیون مورد مراجعه به پزشک و تا 3 میلیون مراجعه به بخش اورژانس بر اثر ابتلا به علایم UTIs است.
UTIs گرایشی به بروز بیشتر در زنان و دختران دارد اما مردان و پسربچه‎ها نیز ممکن است به آنها مبتلا شوند. این عفونت‎ها نتیجۀ ورود باکتری به دستگاه ادراری هستند. باکتری‏ها سبب ایجاد بوی نامطبوع در ادرار می‎شوند و نیز باعث می‎گردند تا ادرار کف‎آلود یا خونی شود.

بارداری
زنان باردار بیش از گروه‎های دیگر در معرض خطر ابتلا به UTIs قرار دارند، و این موضوع سبب بالا رفتن شانس بروز بوی آمونیاک در ادرار آنان می‎شود.
یک گزارش از سوی CDC پی برده است که تا 8 درصد زنان باردار دچار UTIs می‎شوند.
UTIs می‎توانند سبب بروز عوارض جدی مثل وضع حمل زودرس، نوزاد کم‎وزن، و عفونت‎های سپسیس در بارداری شوند. بنابراین زنان باردار باید در صورت ناخوشایند بودن بوی ادرار آنان، به ویژه در صورتی که بوی ادرار مشابه بوی آمونیاک باشد، به پزشک مراجعه کنند.
ویتامین‎های مورد استفاده در دورۀ بارداری نیز می‎توانند باعث ایجاد بوی آمونیاک در ادرار زنان شوند. ادرار بویناک ناشی از مصرف ویتامین به طور معمول پس از مدت کوتاهی از بین می‎رود.
در شرایط نبود علایم دیگر مثل درد در هنگام ادرار کردن، ادرار تیره رنگ یا کف‎آلود یا تواتر نامعمول ادرار کردن، معمولاً دلیل کمی برای نگرانی وجود دارد. اما در صورت تکرار بوی آمونیاک در دورۀ بارداری موضوع باید با پزشک مورد بررسی قرار گیرد.

یائسگی
یائسگی نیز می‎تواند ریسک بروز UTIs و ایجاد بوی آمونیاک در ادرار را افزایش دهد، که نتیجۀ افت هورمون زنانۀ استروژن و فقدان فلور واژن است، که باکتری‌های نرمال و سالمی هستند که در محیط واژن زندگی می‎کنند. هر دوی این تغییرات می‎توانند سبب ایجاد بوی آمونیاک در ادرار شوند.
یک امکان محتمل دیگر در این مورد تغییرات رژیم غذایی در دورۀ یائسگی است که این نیز می‎تواند سبب ایجاد بوی آمونیاک در ادرار شود.

رژیم غذایی
رژیم غذایی شایع‎ترین دلیل بروز بوی آمونیاک در ادرار در تمامی مردم است. برخی غذاها، داروها و ویتامین‎ها می‎توانند سبب ایجاد تغییراتی در رنگ و بوی ادرار شوند.
مارچوبه به طور معمول با ایجاد بوی آمونیاک در ادرار مرتبط می‎شود زیرا حاوی مقادیر بالای ویتامین B-6 است. مشابهاً غذاهای دارای پروتئین زیاد می‏‌توانند سبب افزایش ترکیبات اسیدی ادرار شده و باعث ایجاد بوی آمونیاک در ادرار شوند.
اگرچه رژیم غذایی می‎تواند علت بروز بوی آمونیاک در ادرار شود، این بو پس از قطع مصرف غذاهای محرک ایجاد بوی مزبور از بین می‎رود. بوی ایجاد شده بر اثر نوع غذای مصرفی معمولاً چیزی نیست که مردم به علت آن دچار نگرانی شوند.

سنگ‎های کلیه یا مثانه
هر کسی که دچار سنگ کلیه یا سنگ مثانه شود در معرض ریسک ایجاد بوی آمونیاک در ادرار خود قرار دارد.
وقتی سنگ‎ها از طریق دستگاه ادراری دفع می‎شوند ریسک UTIs افزایش می‎یابد و این عفونت‌ها می‎توانند سبب ایجاد بوی آمونیاک در ادرار شوند.

بیماری کلیه
بیماری کلیوی سبب بالا رفتن غلظت مواد شیمیایی در ادرار شده و باعث ایجاد بویی شبیه به بوی آمونیاک در ادرار می‎شود. اختلال عملکرد کلیه در عین حال می‌‏تواند باعث افزایش میزان باکتری و پروتئین در ادرار شود، که این سبب تقویت بوی ناخوشایند آمونیاک در ادرار می‎شود.

بیماری کبد
مشابه مورد کلیه، کبد نیز مسؤول دفع مواد سمی از بدن و کمک به هضم غذا است. عفونت‎ها و بیماری‌های کبد می‎توانند باعث ایجاد سطوح بالایی از آمونیاک در ادرار شده و باعث تقویت بوی ناخوش ادرار شوند.
میزان آمونیاک در خون در هنگامی که کبد کارآیی لازم را نداشته باشد افزایش پیدا می‎کند. هر گونه ادامۀ بوی آمونیاک در ادرار باید توسط دکتر بررسی شود.

چه هنگامی به دکتر مراجعه کنیم
اگر کسی هر از گاه دچار بوی آمونیاک در ادرار خود می‎شود، این موضوع معمولاً دلیلی برای نگرانی ندارد. در هر حال، اگر بوی آمونیاک در ادرار با علایم عفونت شامل تب همراه باشد، مردم باید به پزشک مراجعه کنند.
دکتر ممکن است بخواهد بداند:
• ادرار از چه زمانی دچار این بو بوده است
• چند وقت از زمان بروز این بو می‎گذرد
• دیگر علایم شامل خون در ادرار، درد پشت، تب، درد در هنگام ادرار کردن و فوریت ادرار مطرحند یا خیر
دکتر احتمالاً معاینۀ بالینی انجام داده و انجام آزمایش نمونۀ خون و ادرار را در دستور کار قرار خواهد داد.
ادرار برای بررسی وجود خون، باکتری، و ریزه‎های سنگ کلیه یا مثانه آزمایش می‎شود. به طور معمول تست‎های خون و ادرار در تشخیص علت مشکل به دکتر کمک می‎کنند.
در عین حال امکان استفاده از تست‎های تصویربرداری برای بررسی ناهنجاری‎های احتمالی در کلیه، مثانه یا کبد مطرح است.

درمان بوی آمونیاک در ادرار
درمان در این مورد به عامل تقویت کننده بستگی دارد. اگر مشکل از رژیم غذایی باشد تغییرات پایه‎ای در مورد سبک زندگی می‎توانند باعث زدودن بوی ادرار و ایجاد حالت سالم در آن شوند.

سیراب نگه داشتن بدن
نوشیدن مقدار کافی آب در طول روز می‎تواند شانس کم‎آبی بدن را کاهش دهد. وقتی فردی متوجه این موضوع می‎شود که ادرار وی تیره رنگ بوده و بویی شبیه به بوی آمونیاک از آن به مشام می‎رسد باید برای اطمینان در مورد کم‌آب نبودن بدن مقدار زیادی آب بنوشد.

توقف مصرف غذاهای محرک
هر فردی که مقدار زیادی غذاهای محرک بوی بد ادرار مصرف می‎کند می‌‏تواند از طریق قطع مصرف این غذاها باعث توقف ایجاد بوی آمونیاک در ادرار شود.
کاهش میزان مصرف ویتامین‌های مرتبط و داروها نیز می‎تواند به کاهش بوی ادرار منجر شود.

بیشتر ادرار کردن
اغلب مردم زمانی ادرار می‎کنند که مثانۀ آنها کاملاً پر شده باشد. اما ادرار محبوس در مثانه می‎تواند غلیظ شده و بوی ناخوشی در آن ایجاد شود. عدم نگهداری ادرار در مثانه باعث کاهش میزان بوی ناخوش آمونیاک در آن و نیز کاهش عفونت خواهد شد.

نظافت
حفظ بهداشت مناسب در ناحیۀ تناسلی در هنگام مواجه شده با بوی آمونیاک در ادرار امری حیاتی است. این موضوع اساسی است که ناحیۀ تناسلی در طول استحمام به خوبی تمیز شود و پس از آن کاملاً خشک گردد.
در عین حال تخلیۀ کامل مثانه در هنگام ادرار کردن کار درستی است زیرا باعث پیشگیری از چکیدن اضافات ادرار روی لباس می‎شود. پاک کردن آلت و آب کشیدن آن با آب در صورت نیاز می‎تواند میزان باکتری‎های مسبب عفونت‎ها و ایجاد بوی آمونیاک در ادرار را به حداقل برساند.

پیام همراه
اصلی‎ترین علل بروز بوی آمونیاک در ادرار فرد رژیم غذایی، UTIs، کم‎آبی بدن، و هورمون‎ها محسوب می‎شوند. یافتن علت اصلی بروز این بو، به ویژه اگر مشکلی پزشکی در میان باشد، اهمیت دارد.
در اغلب موارد سیراب نگه داشتن بدن، کاهش مصرف غذاهای محرک، ویتامین‎ها و داروها، ادرار کردن مکرر، و رعایت مناسب بهداشت فردی می‎تواند به مدیریت بوی آمونیاک در ادرار منجر گردد.
این موضوع مهم است که وجود بوی آمونیاک در ادرار نادیده گرفته نشود، به ویژه اگر بوی مزبور در عین تلاش برای رفع مشکل بر سر جای خود باقی باشد. وجود بوی آمونیاک در ادرار می‎تواند نشان دهندۀ مشکلی پزشکی باشد و نباید نادیده گرفته شود./

Source:
Why does my urine smell like ammonia?
Last reviewed Tue 13 February 2018
By Lana Barhum
Reviewed by Alana Biggers, MD, MPH

مطالب پیشنهادی ما برای مطالعه

ارتباط میان کمبود آهن و کاهش شنوایی

استرس چگونه بر میزان کلسترول تأثیر می‌گذارد؟‎

نظرات (0)

تاکنون هیچ نظری درباره این مطلب ارائه نشده است.

نظر خود را اضافه کنید.

نظر شما پس از بازبینی منتشر می شود.
پیوست ها (0 / 3)
Share Your Location
عبارت تصویر زیر را بازنویسی کنید.