دسته بندی ها
Search - Contacts
مقالات و اخبار
Search - News Feeds
واژه نامه
تگ ها

فهرست صفحات

خونریزی دستگاه گوارش - چه تفاوتی بین هماتوچزیا و ملنا وجود دارد؟

هماتوکیزیا، هماتوچزیا، هماتوچزی، همتاوشزی، ملنا، خونریزی دستگاه گوارش، خونریزی کولون، خونریزی معده، خونریزی رکتوم، خونریزی راست روده، خون سیاه، خون قرمز روشن، بیماری دیورتیکولار، شقاق مقعد، سرطان روده بزرگ (سرطان کولون)، کولیت ایسکمیک، بیماری التهابی روده (IBD)، پولیپ‌های نئوپلاستیک، 	انواع تومور خوش‎خیم، اولسر پپتیک، 	گاستریک یا واریس‎های مری، گاستریت، سرطان معده، سندرم مالوری - وایس

هم ملنا و هم هماتوچزی علامت محسوب می‌شوند و به خودی خود یک اختلال پزشکی واقعی نیستند.

مقالات دستگاه گوارش

• دکتر سورب ستهی، آنا گاتر
• ترجمه محمدقاسم رافعی


خونریزی دستگاه گوارش به طور معمول به دو دسته ملنا یا هماتوکیزیا [هماتوچزیا، هماتوچزی] تقسیم می‎شود.
ملنا به مدفوع سیاه اشاره دارد، حال آنکه هماتوچزی به وجود خون تازه و سرخ رنگ در مدفوع اشاره می‎کند. این نوع خون ممکن است با مدفوع مخلوط بوده یا به شکل جداگانه بروز کند. هماتوچزی خونی است که به طور معمول از کولون نشأت می‎گیرد، حال آنکه ملنا خونی است که معمولاً از قسمت بالاتری در دستگاه گوارش می‎آید.
هم ملنا و هم هماتوچزی علامت محسوب می‌شوند و به خودی خود یک اختلال پزشکی واقعی نیستند. بسیاری از اختلالات و بیماری‌ها می‎توانند باعث بروز هر یک از این دو نوع خونریزی شوند. برخی از این اختلالات مواردی جدی هستند بنابراین این موضوع مهم است که در صورت مشاهده خون در مدفوع بلافاصله به پزشک مراجعه شود.

[دراین مقاله:]
• علایم
• علل
• تشخیص
• درمان
• پیام همراه

نشانه‌های ملنا و هماتوچزی کدامند؟

هماتوچزی
هماتوچزی به طور معمول دارای رنگ قرمز روشن است. مردم باید به خاطر بسپرند که هماتوچزی به سبب وجود خونریزی در کولون ایجاد می‎شود، که نسبتاً به سوراخ مقعد نزدیک است. در هماتوچزی خون برای خروج از بدن مسافتی کوتاه را طی می‎کند، بنابراین در هنگام عبور از سوراخ مقعد هنوز تازه است. مردم ممکن است این خون را به صورت مخلوط با مدفوع یا به شکل جداگانه مشاهده کنند.
به علاوه در هماتوچزی در مقایسه با ملنا گرایشی به ایجاد خونریزی خفیف‎تر دیده می‎شود. دیگر علایم همراه هماتوچزی می‎توانند موارد زیر را شامل باشند:
اسهال
• تغییر در حرکات روده
درد شکم
تب
کاهش وزن

ملنا
ملنا باعث بروز مدفوع سیاه و قیری رنگ می‎شود که به سادگی از رنگ مدفوع ایجاد شده در هماتوچزی قابل تشخیص است. این خون به طور معمول سیاه رنگ بوده به جوهر خودنویس شباهت دارد. مدفوع در عین حال ممکن است چسبناک احساس شود یا به نظر برسد (مدفوع چسبناک).
خون ناشی از ملنا تیره‎تر است زیرا تا رسیدن به مقعد راه درازتری را در دستگاه گوارش طی کرده است. وقتی این خون به سوراخ مقعد می‎رسد اکسیژن زدایی شده است که این باعث می‎شود رنگ قرمز روشن خون از بین برود. در کنار ملنا فرد ممکن است دچار هماتیمسیس شود که به خون همراه استفراغ اشاره دارد.

چه عللی دارند؟
اگرچه هماتوچزی و ملنا سبب ایجاد مدفوع خونی می‎شوند، علل بالقوه برای هر یک از آنها متفاوت است.

هماتوچزی
هماتوچزی از دستگاه گوارش تحتانی و معمولاً از کولون نشأت می‌گیرد.
چند علت مختلف شامل موارد زیر می‎توانند باعث ایجاد خونریزی در دستگاه گوارش تحتانی شوند:
• هموروئیدهای داخلی
بیماری دیورتیکولار مثل دیورتیکولیت
شقاق مقعد
سرطان روده بزرگ (سرطان کولون)
کولیت ایسکمیک
بیماری التهابی روده (IBD)
پولیپ‌های نئوپلاستیک
• انواع تومور خوش‎خیم
در کودکان معمولاً IBD، دیورتیکولوم میکل یا پولیپ‎های کودکان علت ایجاد هماتوچزی هستند.

ملنا
ملنا نتیجۀ بروز خونریزی در قسمت بالاتری از دستگاه گوارش است. ملنا ممکن است بر اثر موارد زیر ایجاد شود:
اولسر پپتیک
• گاستریک یا واریس‎های مری
گاستریت
سرطان معده
سندرم مالوری - وایس
برخی نوزادان بر اثر خونریزی سطحی در طول عمل زایمان دچار ملنا می‎شوند.

چگونه تشخیص داده می‌شوند؟
پزشک به طور معمول صرفاً با نگاه کردن به نمونه مدفوع می‎تواند تفاوت بین ملنا و هماتوچزی را تشخیص دهد.

هماتوچزی
اگر کسی دچار هماتوچزی باشد پزشک احتمالاً کار خود را با یک عمل کولونوسکپی شروع می‎کند. کولونوسکپی شامل وارد کردن یک لوله کوچک مجهز به دوربین به درون کولون از طریق راست روده است. دستگاه کولونوسکپ تصویری از دستگاه گوارش تحتانی شامل کولون، به پزشک می‎دهد، بنابراین پزشک خواهد توانست محل ایجاد خونریزی را مشخص کند. در طول عمل مورد اشاره، پزشک در عین حال یک نمونه بافت را برای بررسی‌های تکمیلی تهیه می‎کند.
دیگر تست‌های مورد استفاده برای تشخیص علت هماتوچزی شامل موارد زیر است:
• انتروسکپی. بیمار یک کپسول کوچک مجهز به یک دوربین را می‎بلعد که این دوربین تصاویری از دستگاه گوارش به دست می‎دهد.
اشعه X باریم. پزشک مایعی کنتراست به نـــام باریم را به بیمار می‎دهد تا ببلعد. در عین حال این احتمال هست که باریم از طریق اماله یعنی از راه مقعد وارد بدن شود. باریم کمک می‎کنند تا تصاویر مربوط به دستگاه گوارش در اشعه X خود را نشان دهند.
• اسکن رادیونوکلئید. مقدار کمی ماده رادیواکتیو به داخل یک ورید تزریق می‎شود و در همان حال پزشک به کمک صفحه نمایش حرکت خون را از طریق دوربین دنبال می‎کند.
• انژیوگرافی. انژیوگرافی شامل تزریق رنگ به درون یک ورید برای مرئی ساختن عروق خونی در تصاویر CT اسکن یا اشعه X است.
• لاپاراتومی. لاپاراتومی تستی تهاجمی‎تر است که در آن حفره شکمی برای یافتن منبع بروز خونریزی باز می‎شود.

ملنا
برای تشخیص ملنا از تست‎های مشابهی برای تشخیص علت زیربنایی بروز خونریزی استفاده می‎شود. این تست‎ها عبارتند از:
• ازوفاگوسترودودنوسکپی (EGD). در ازوفاگوسترودودنوسکپی یک لوله کوچک مجهز به دوربین و چراغ متصل به آن از طریق دهان وارد مری شده و پایین می‎رود. این روش به پزشک کمک می‎کند تا نشانه‎های خونریزی را در قسمت‌های بالای دستگاه گوارش دنبال کند.
تست خون، مدفوع یا تنفس. دکتر ممکن است یک نمونه مدفوع بگیرد، نمونه خون درخواست کند یا برای انجام یک تست تنفس با هدف بررسی نشانه‌های عفونت، شامل انواع مربوط به هلیکوباکتر پیلوری (اچ. پیلوری) برنامه‌ریزی کند.

چگونه درمان می‌شوند؟
هماتوچزی و ملنا معمولاً علل مختلفی دارند اما درمان آنها بسیار شبیه به هم است. پزشک کار درمان را با تمرکز بر موضوع توقف خونریزی آغاز می‎کند.
بسته به منبع بروز خونریزی، پزشک ممکن است یکی از روش‎های درمانی زیر را مورد استفاده قرار دهد:
• پروب ترمال اندوسکپیک. این روش شامل سوزاندن عروق خونی یا بافت موجب بروز اولسر است.
• کلیپس اندوسکپیک. این کلیپس‌ها می‌توانند رگ‎های خونی یا دیگر منابع خونریزی در بافت دستگاه گوارش را ببندند.
• تزریق اندوسکپیک. پزشک مایعی را در نزدیکی منبع بروز خونریزی تزریق می‎کند که باعث توقف جریان خون می‎شود.
• امبولایزیشن انژیوگرافیک. در این روش ذراتی به درون ناحیه آسیب دیده تزریق می‎شود.
• تزریق اینتراوریسیال سیانواکریلات اندوسکپیک. برای بیمار یک تزریق در نزدیکی ناحیه آسیب دیده انجام می‎شود که حاوی یک چسب مخصوص برای متوقف کردن خونریزی در وریدهای بزرگ شده در ناحیه معده است.
• بستن باند. این تکنیک شامل جاگذاری باندهای لاستیکی کوچک در اطراف هموروئیدها یا وریدهای متورم (وریدهای مری) برای قطع خونرسانی به آنها است که باعث می‎شود تا این واریس‌ها خشک شده و بیفتند.

اصل کلی
هماتوچزی و ملنا هر دو اشاره به خونریزی در مدفوع دارند. در حالی که هماتوچزی باعث ایجاد خون به رنگ قرمز روشن درون مدفوع یا اطراف آن می‎شود ملنا باعث ایجاد مدفوعی سیاه رنگ می‎شود که اغلب چسبناک به نظر می‎رسد. تفاوت رنگ ناشی از تفاوت در محل ایجاد خون یا منبع خونریزی است. خون تیره رنگ همراه ملنا از دستگاه گوارش فوقانی نشأت می‎گیرد حال آنکه خون ناشی از هماتوچزی ریشه در خونریزی دستگاه گوارش تحتانی دارد.
فارغ از موضوع علایم ایجاد شده، در صورت بروز نشانه‎های خونریزی در مدفوع بهترین کار مراجعه به پزشک است./


Source:
Healthline
What’s the Difference Between Hematochezia and Melena?
Medically reviewed by Saurabh Sethi, MD, MPH
on March 26, 2018 —
Written by Ana Gotter

مطالب پیشنهادی ما برای مطالعه

دکتر فریدون علا: انگیزه‎ای بالاتر از عشق نیست!

افزایش میزان بیلی‎روبین: علایم و آزمایش‎ها

نظرات (0)

تاکنون هیچ نظری درباره این مطلب ارائه نشده است.

نظر خود را اضافه کنید.

نظر شما پس از بازبینی منتشر می‌شود.
پیوست ها (0 / 3)
Share Your Location
عبارت تصویر زیر را بازنویسی کنید.