دسته بندی ها
Search - Contacts
مقالات و اخبار
Search - News Feeds
واژه نامه
تگ ها

فهرست صفحات

در موارد نادر فلج خواب با یک اختلال روان‌پزشکی زیربنایی مرتبط است

مقالات خواب / اختلالات خواب / بیماری بی‌خوابی
تغییر اندازه و نوع قلم متن

• فلج خواب* چیست؟
فلج خواب به طور معمول چه زمانی ایجاد می‌شود؟
• در فلج خواب هیپنوگوگیک چه اتفاقی رخ می‌دهد؟
• در فلج خواب هیپنوپومپیک چه اتفاقی رخ می‌دهد؟
• چه کسی دچار فلج خواب می‌شود؟
• فلج خواب چگونه تشخیص داده می‌شود؟
• فلج خواب چگونه درمان می‌شود؟
• در مورد فلج خواب چه کار می‌توان کرد؟



محققان خواب به این جمع‌بندی رسیده‌اند که در اکثریت موارد، فلج خواب صرفاً نشانه‌ای از آن است که بدن به راحتی مراحل خواب را پشت سر نمی‌گذارد. در موارد نادر فلج خواب با یک اختلال روان‌پزشکی زیربنایی مرتبط است.
قرن‌ها قرن علایم فلج خواب به طُرق مختلف توصیف شده و اغلب آن را به حضور "شیطان" نسبت داده‌اند: اهریمنان نادیدنی شب در دوران باستان، ساحره پیر در "رومئو و ژولیت" شکسپیر و آدم‌ربایان بیگانه. تقریباً تمامی فرهنگ‌ها در سراسر تاریخ داستان‌هایی در مورد مخلوقات شیطانی سایه‌وار داشته‌اند که خواب انسان‌های بی‌پناه را از وحشت می‌آکنده‌اند. مردم از دیرباز توضیحاتی برای این فلج زمان خواب و احساس وحشت ملازم آن ارائه داده‌اند.

فلج خواب چیست؟
فلج خواب نوعی احساس خودآگاه بودن و در عین حال ناتوانی در حرکت است. فلج خواب زمانی بروز می‌کند که شخص مراحل بین بیدار بودن و خواب را پشت سر می‌گذارد. در طول این مرحله انتقالی شخص ممکن است به مدت چند ثانیه تا چند دقیقه قادر به حرکت کردن یا حرف زدن نباشد. برخی از مردم ممکن است به احساس فشار یا حسی از خفگی دچار شوند. فلج خواب ممکن است با دیگر اختلالات خواب مثل نارکولپسی همراه باشد. نارکولپسی نوعی نیاز بیش از حد به خواب بر اثر وجود مشکلی در توانایی مغز برای تنظیم خواب است.


در این زمینه بیشتر بخوانیم:
خوف خواب (بختک) یا هراس شبانه
فلج خواب، شیطان شب، ساحره پیر، آدم‌ربایان بیگانه، خواب NREM، خواب REM، استرس، اختلال دوقطبی، ADHD، مواد مخدر، نارکولپسی، بختک


فلج خواب به طور معمول چه زمانی ایجاد می‌شود؟
فلج خواب معمولاً در دو موقعیت زمانی ایجاد می‌شود. اگر در زمان به خواب رفتن شخص بروز کند، فلج خواب هیپنوگوگیک یا فلج خواب پری‌دورمیتال نامیده می‌شود. اگر فلج خواب در زمان بیدار شدن بروز کند آن را فلج خواب هیپنوپومیک یا پسادورمیتال می‌نامند.

در فلج خواب هیپنوگوگیک چه اتفاقی رخ می‌دهد؟
وقتی انسان به خواب فرو می‌رود بدن به آهستگی شل (ریلکس) می‌شود. به طور معمول شخص دچار کاهش حالت خودآگاهی می‌گردد، و در نتیجه متوجه تغییراتی که رخ می‌دهد نمی‌شود. به هر حال، اگر شخص بتواند در طول بازه زمانی به خواب رفتن آگاه بماند یا آگاه گردد متوجه می‌شود که قادر به حرکت کردن یا صحبت نیست.

در فلج خواب هیپنوپومپیک چه اتفاقی رخ می‌دهد؟
در طول خواب بدن بین خواب REM (خواب با حرکت سریع چشم) و خواب NREM (خواب با حرکت غیر سریع چشم) چرخش می‌کند. یک چرخه خواب REM و خواب NREM در حدود 90 دقیقه طول می‌کشد. خواب NREM ابتدا بروز می‌کند و تا 75 درصد مجموع خواب شخص را شامل می‌شود. در طول خواب NREM بدن ریلکس شده و تجدید نیرو می‌کند. در پایان خواب NREM، خواب به REM تبدیل می‌شود. چشم‌ها سریعاً به حرکت درمی‌آیند و رویاها ظاهر می‌شوند، اما مابقی بدن در حال بسیار شل شده باقی می‌ماند. در طول خواب REM عضلات بدن در حالت "خاموش" باقی می‌مانند. اگر کسی پیش از پایان چرخه REM از خواب بیدار شود متوجه می‌شود که قادر به حرکت یا صحبت نیست.

چه کسی دچار فلج خواب می‌شود؟
تا چهار نفر از هر ده نفر از مردم ممکن است دچار فلج خواب شوند. این وضعیت شایع اغلب اوقات در سال‌های نوجوانی برای اولین بار مورد دقت قرار می‌گیرد. اما احتمال تجربه آن برای مردان و زنان در هر سنی وجود دارد. فلج خواب ممکن است در نسل‌های مختلف خانواده جریان یابد. دیگر عوامل مرتبط به فلج خواب موارد زیر را شامل می‌شود:
• تغییر برنامه زمان‌بندی خواب
• اختلالات روانی مثل استرس یا اختلال دوقطبی
• خوابیدن به پشت
• دیگر مشکلات خواب مثل نارکولپسی یا کرامپ‌های شبانه پا
• مصرف برخی داروها، مثل داروهای مربوط به ADHD
• سوء مصرف مواد مخدر

فلج خواب چگونه تشخیص داده می‌شود؟
اگر کسی متوجه شود که برای چند ثانیه تا چند دقیقه در زمان به خواب رفتن یا بیدار شدن از خواب قادر به حرکت یا صحبت نیست وی احتمالاً به فلج خواب برگشت کننده مجرد مبتلاء است. در اغلب موارد نیازی به درمان این وضعیت نیست.
در صورتی که شخص با هر یک از عوامل نگران کننده زیر مواجه باشد باید با پزشک مشورت کند:
• شخص در مورد علایم مبتلابه خویش نگران باشد
• علایم مبتلابه شخص عامل خستگی بیش از حد وی در طول روز باشند
• علایم مزبور باعث بیدار نگه داشتن شخص در طول شب شوند
پزشک ممکن بر آن باشد که با استفاده از هر یک از موارد زیر اطلاعات بیشتری در مورد کیفیت خواب شخص به دست آورد:
• از شخص بخواهد که علایم مبتلابه خود را توصیف کرده و به مدت چند هفته در مورد وضعیت خواب خود یادداشت‌برداری کند.
• در مورد تاریخچه سلامت شخص شامل ابتلاء به هر نوع اختلال خواب یا هر گونه تاریخچه خانوادگی ابتلاء به اختلالات خواب بحث کند
• شخص را برای بررسی بیشتر به یک متخصص خواب معرفی کند
• مطالعات خواب شبانه یا بررسی‌های مربوط به چرت روزانه را برای اطمینان از عدم ابتلاء شخص به دیگر اختلالات خواب انجام دهد

فلج خواب چگونه درمان می‌شود؟
اکثر مردم در مورد فلج خواب نیاز به درمان ندارند. درمان اختلالات زیربنایی مثل نارکولپسی ممکن است در صورتی که شخص نگران بوده یا فاقد خواب با کیفیتی باشد در این مورد کمک کند. درمان‌های مورد استفاده در این مورد عبارتند از:
• بهبود عادات خواب، مثل اطمینان از تحقق شش تا هشت ساعت خواب در هر شب
• استفاده از داروهای ضد افسردگی اگر برای کمک به تنظیم چرخه‌های خواب تجویز شده باشند
• درمان هر گونه مشکلات سلامت روانی که عامل تقویت کننده فلج خواب باشد
• درمان دیگر اختلالات خواب مثل نارکولپسی و کرامپ پا

در مورد فلج خواب چه کار می‌توان کرد؟
هیچ نیاز به ترسیدن از اهریمنان شب یا بیگانگان آدم‌ربا نیست. اگر کسی هر از گاه دچار فلج خواب شود، می‌تواند گام‌هایی را در محیط خانه برای کنترل این اختلال بردارد. کار را با اطمینان از کافی بودن خواب خود آغاز کنید. آنچه را که لازم است برای کاهش استرس در زندگی خویش انجام دهید به ویژه درست پیش از رفتن به بستر خواب. اگر عادت به خوابیدن در حالت دراز کشیده به پشت دارید سعی کنید این حالت را تغییر دهید؛ و در صورتی که فلج خواب به شکل مکرر مانع از تحقق کیفیت خوب خواب شبانه می‌شود به پزشک مراجعه کنید./


*توضیحی در مورد فلج خواب: در بسیاری از مقالات موجود در فضای مجازی که به "فلج خواب" پرداخته‌اند و از جمله در ویکی‌پدیا، "فلج خواب" را معادل "بختک" در نظر گرفته‌اند. اما در زبان فارسی بختک در معنای مورد نظر نیامده و فرهنگ‌هایی مثل دهخدا یا معین آن را به "کابوس، خانق، نیدلان، جاثوم، سکاچه، ضاغوط، مندد، عبدالجنه، فرنجک، کرنجو، باروک، برک، نیدل، جثا، درفنجک (ناظم الاطباء)، برخفج (یادداشت مؤلف)، سنگینی که در خواب بر کسی پیدا شود." و "کابوس، موجودی خیالی" معنی کرده‌اند که از مفهوم فلج خواب بسیار دور است. ما در همین راستا و پیشتر در مقاله‌ای با ترس و لرز بسیار از بابت سُست بودن تعریف خود "بختک" را معادل "خوف خواب" در نظر گرفته‌ایم که امیدواریم در این مورد بیش از حد به بیراه نرفته باشیم.


• دکتر سابرینا فلسون
• ترجمۀ فرهنگ راد


Source:
WebMD Medical Reference
Sleep Paralysis
Reviewed by Sabrina Felson, MD
On October 26, 2018

مطالب پیشنهادی ما برای مطالعه

گیرندة حشیش در مغز مشخص شد

دویدن حافظه را بهبود می‌بخشد

نظرات (0)

تاکنون هیچ نظری درباره این مطلب ارائه نشده است.

نظر خود را اضافه کنید.

نظر شما پس از بازبینی منتشر می‌شود.
پیوست ها (0 / 3)
Share Your Location
عبارت تصویر زیر را بازنویسی کنید.

 

X

کپی رایت

هرگونه کپی مطالب سایت به هر شکل پیگرد قانونی دارد.